Li Maksêm Gorkê 'Bêra Miriyan' hat pêşandan

Li welatîn cihî, bi piranî ji ber sedemîn siyasî, gelek nivîskar, hunermend û ronakbîrîn kurd dijîn û berhemîn xwe li van deran dinivîsin. Nivîskar Yildiz ├çakar jî yek ji wan nivîskaran e ku ev demek e li bajarî Berlîn î Almanyayî dijî. Wî li vî derî navber nedaye nivîsînî û her nivîsiye. ├çakar ji bo rojnameya me Xwebûnî behsa kar û barîn xwe yîn wîjeyî û bandora dûriya ji welît a li xwe kir.

Birînîn xwe baştir dîtine

├çakar destpîkî der barî dûriya xwe ya ji welît de axivî û diyar kir ku bi derketina ji welît re ew bîtir bi îşîn xwe hesiyaye û wiha got: ÔÇ£Min dît ku bi salan e di heman ğerxî de haya min jî ğînebûye, ez ğiqas birîndar bûme; bi dûrketina ji welît re min birînîn xwe baştir dîtin; ğiqas ji malî dûr ketim min ewqas xwe li malî dît. Li welît tiştîn bi rojan di ber wan re derbas bûme û tu car bala min neketiye ser wan, niha baştir dibînim. Loma jî belkî carinan mirov ji nav agir derkeve û ji dûrî ve li xwe binîre, belkî baştir xwe bibîne. Vî gavî wiha difikirim û hîs dikim.ÔÇØ

Nivîskar ├çakar diyar kir ku sî sal berî li Berlînî festîvaleke helbestan a navneteweyî hat lidarxastin û cara yekem helbestvanîn kurd û alman di vî festîvalî de hatin ba hev. Di bernameyeke vî festîvalî de xebata atolyeya helbestan tî kirin û ji Kurdistan, Kafkasya û Ewropayî şeş helbestvanîn kurd tev li vî atolyeyî dibin û ├çakar jî yek ji wan e.

├çakar destnîşan kir ku ew bi du helbestîn xwe, ÔÇİZîmarîn RojîÔÇÖ û ÔÇİGer ji destî te bihata min î welatek bixwestaÔÇÖ tev li atolyeyîn vî festîvalî dibe. Helbestîn wî tîn ecibandin û paşî ji kurdî bo îngilîzî û almanî tîn wergerandin. Bi weşandina van helbestan re, ├çakar tev li gelek bernameyîn wejîyî dibe û piştre Şanoya Kraliyetî ya Shakespeare, Şanoya Maksîm Gorkî û Şanoya Schauspiel Stuttgartî ji bo werin pîşandan jî dixwazin ku helbestîn xwe veguhezîne metnîn şanoyî.

Li Gorkiyî ÔÇİBîra MiriyanÔÇÖ

Piştî gelek xebatîn atolyeyî, nivîskar ├çakar lîstika şanoyî ya bi navî ÔÇİBîra MiriyanÔÇÖ dinivîse û ev lîstik li Şanoya Maksîm Gorkî ya li bajarî Berlîn î Almanyayî bi awayî dîjîtal hat pîşandan. Şano ji kurdî bo erebî, almanî û îngilîzî hatiye wergerandin. Zimanî şanoyî bi erebî ye û binivîs jî bi almanî û îngilîzî ne. ├çakar diyar kir ku wî ev şano ji bo ÔÇİDayikîn ŞemiyîÔÇÖ û dayikîn ÔÇİPlaza De MayoÔÇÖ yîn Arjantînî nivîsiye. Derhînerî vî şanoyî Bashar Murkus e û lîstikvan jî Asmaa Azaîzeh, Salwa Nakkara û Bashîr Nahra ne.

Nivîskar ├çakar der barî ÔÇİBîra MiriyanÔÇÖ de hin agahî dan û diyar kir ku şano ji ğar monologan pîk tî û di her monologî de dayikek li zarokîn xwe yîn hatine windikirin digere. Her yek ji van ğîrokan li mekanekî cuda ye. Piştî monologan her ğar dayik li ber bîra ku heta ber dev tijî hestiyîn mirovan e, li erdî rûniştî ne û li bendî ne ku parğeyek hestî û kevirek ji zarokîn wan bigihîjin wan.

Xelat girt

Di berdewama axaftina xwe de ├çakar ragihand ku piştî ÔÇİBîra MiriyanÔÇÖ hatiye pîşandan, gelek nivîskar û derhînerîn ji deverîn cihî yîn dinyayî jî re name û peyam şandine û wiha domand: ÔÇ£Min fîm kir ku ger tiştekî mirov î baş hebe, heft qat di bin erdî de be jî wî were dîtin. Ger xerab be, li ava zîr jî bixî wî dîsa jî bîfîde be. Min bi romana xwe ya bi navî ÔÇİDeriyî Winda-Hangar FunfÔÇÖ serî li Senat Berlînî da. Senatî, ji nav 178 nivîskarîn ji her aliyî dinî, xelat dan me 11 nivîskaran. Ev xelat û karîn min li Almanya, İngilistan, Amerîkaya Latîn heta Afrîkayî axaftinîn min în li ser ziman, wîje û welat qonaxeke girîng in. Li Meksîkoyî li dibistana navteweyî ya şanoyî, axaftina min a li ser Kurdistanî bo spanyolî û îngilîzî hat wergerandin.ÔÇØ

Dewlet destekî dide nivîskaran

Nivîskar ├çakar tîkildarî cihîtiya rewşa di navbera nivîskarîn alman û kurd de jî nîrîna xwe vegot. ├çakar diyar kir ku li Almanyayî qîmeta nivîskaran heye û nivîskarîn alman tenî ji bo dikaribin karî xwe bikin, ji wan re her sal ji aliyî dewletî ve budğe tî veqetandin û wiha got: ÔÇ£Ji aliyî felsefe û wîjeya dinyayî ve bingeha wan pir xurt e. Loma jî bo pîşandana berhemîn xwe zehmetiya wan li ber ya me, bi qasî serî derziyî ye. Li vir nivîskarek bi pirtûkîn xwe debara xwe dike, lî li cem me hem nivîskar hem weşanger, bi berhemîn xwe nikarin debara xwe bikin. Bi sedan weqfîn piştgiriyî didin huner û wîjeyî hene. Ji ber koronayî dewleta alman ewil alikarî da nivîskar û hunermendîn xwe. Ew jixwe razîne, lî em…?ÔÇØ

Di dawiya axaftina xwe de ├çakar behsa xebatîn xwe yîn nû kir û wiha got: ÔÇ£Min romaneke nû nivîsand û sala pîşiya me wî were weşandin. Niha şanoyeke din jî dinivîsim. Ger astengiyek dernekeve wî meha mijdarî bi awayî dîjîtal bî weşandin. Her wiha amadekariya pirtûkeke bi navî ÔÇİZîmarîn RojîÔÇÖ dikim.ÔÇØ

Tevî ÔÇİBîra MiriyanÔÇÖ ğar şanoyîn din în nivîskarîn cihî li ser malpera Out of Sightî (https://lcb.de/programm/out-of-sight-filmische-lesungen/) dikare bîn temaşekirin.