Serewedaritişê 5ê Adara 1991î: Kurdistanê Başûrî de Tîrêja Azadîye

5ê Adara 1991î, seba neslanê neweyan tim yew çimeyê îlhamî yo. Ganî ma her tim nê ruhî bipawê û wayîrê destkewteyanê xo bivejîyê

1 deqe xwendin
Serewedaritişê 5ê Adara 1991î: Kurdistanê Başûrî de Tîrêja Azadîye

Tarîxê şarê Kurdî de 5ê Adara 1991î, yew roja zaf muhîm û tarîxî ya. Na roje, Kurdistanê Başûrî de verba zilm û zordarîya rêjîmê Baasî, yew serewedaritişo pîl (Raperîn) dest pêkerd. 

No serewedaritiş, têna yew reaksîyono lezabez nêbi; eynî wext de netîceya qetlîamê Helebce, qirkerdişê Enfalî û hêrsê bi serran ê şarî bi. Bi nê serewedaritişî, şarê kurdî qederê xo bi xo nuşt û rayîrê statuyêkê xoserî û azadîye akerd.

Serewedaritiş, tewr verî 5ê Adara 1991î de qezaya Ranya de dest pêkerd. Coka tarîx de Ranya rê vanê; "Berê Serewedaritişî" (Derwazey Raperîn). Badê Şerê Korfezî, wexto ke rêjîmê Saddam Huseynî zeîf kewt, şarê Ranya û hêzê pêşmergeyan dest da pê û verba leşkeranê Baasî sere wedarit. 

Na çirûske, zey adirêko pîl vila bi pêro şaristananê Kurdistanê Başûrî. Ranya ra dima, Silêmanî, Hewlêr, Dihok û Kerkûk de zî şar rijîya kuçeyan, qereqol û dezgehê rêjîmî yew bi yew vistî dest.

Nê xoverdayîşî de tewr çîyo muhîm o bi ke şar û pêşmergeyî mil bi mil, bi ruhêkê neteweyî têkoşîn da. Rêjîmê Baasî yo ke bi serran o şarê kurdî qetil kerdêne, verba nê îradeyê xurtî de nêeşka xo bigêro û mecbûr mend ke Kurdistanî ra peyser agêro.

Bêguman, no rayîrê azadîye hêsan nêbi. Serewedaritişî ra dima, wexto ke rêjîmê Baasî bi teyarayan û tankanê xo reyna hêrişê Kurdistanî kerd, bi mîlyonan kurdî mecbûr mendî ke warê xo ca verdê û ver bi sînoranê Vakur û Rojhelatî bivazê. Na koçberîya pîla ke ci rê "Korrê" (Koçberîya Mîlyonî) vajîyena, wijdanê dinya lerzna. Têkoşînê şarê kurdî û trajediya na koçberîye, bîyî sebeb ke Neteweyê Yewbîyayeyî (NY) qerarê 688ine bido û xeta 36ine ya paralêlî Kurdan rê zey herêma asayîşî îlan bikero. No qerar, bingeyê statuyê Herêma Kurdistanî eşt.

Ewro, serê Raperînî ra tam 35 serrî vîyartê (1991-2026). Nika Kurdistanê Başûrî wayîrê statuyêkê fermî, parlamento û hukmatê xo yo. Labelê, ruhê 5ê Adare hema zî zerrîya şarî de ciwîyeno. Raperîn, nîşanê nê çîyî yo: Yew şar, wexto ke destê xo bido yew û bi îradeyêkê qewînî verba zilmî vinde ro, tu hêz nêeşkeno verê ci de vinde ro. 5ê Adara 1991î, seba neslanê neweyan tim yew çimeyê îlhamî yo. Ganî ma her tim nê ruhî bipawê û wayîrê destkewteyanê xo bivejîyê.