Ocalan meselaya 'Statu'yî ser o çi vano?

Prosesê Aştî û Komelê Demokratîkî yew qonaxêka krîtîke ra vîyareno. Gamê ke Komîsyonê Têhetamayîşê Neteweyî û Demokrasîyî yê Meclîsî do bierzo, aqîbetê nê prosesî rê zaf muhîm ê. Serekkomar Tayyîp Erdoganî vatbi ke proses wina aver şono û kesanê ke domnayîşê nê problemî ra menfeetê xo vînenê, nêeşkenê nê prosesî bivurnê. Serekê Meclîsî Numan Kurtulmuşî zî dîyar kerdbi ke "Nika ra pey agêrayîş çin o" û ganî proses bêro lezkerdene.

Eşkerayîya Murat Karayilanî

Goreyê xebera Ajansê Mezopotamyayî, çarçewaya eşkerayîyanê rayedaran de kamcîn bedilnayîşê huqûqîyî do bêrê kerdene meraq bîyêne. Nê wextî de Endamê Fermandarîya Merkezê Pawitişê Şarî (NPG) Murat Karayilanî da zanayene ke rîxmê raporê Meclîsî rê îqtîdar gamêke nêerzena û heyet yew aşme ya nêeşkeno Ocalanî reyde pêvînayîş bikero. Karayilanî vat: "Na saete ra proses hetê îqtîdarî ra ameyo vindarnayene."

Karayilanî qiseyanê Serekê Pêroyî yê MHP’yî Devlet Bahçelîyî ser o zî wina vat: "Bahçelîyî vernîya Tirkîya de vat ke problemêko statuyî yê Rayber Apoyî esto. Ganî no statu zelal bibo. No statu raştîya xo de azadîya fîzîkî ya. Heta ke azadîya fîzîkî ya Rayber Apoyî nêbo, şansê averşîyayîşê nê prosesî çin o."

Bahçelîyî çi vatbi?

Bahçelîyî kombîyayîşê koma partîya xo yê 24ê Sibate de vatbi ke seba averşîyayîşê prosesî ganî tayê meselayî zelal bibê: "Meselaya statuyî ya rayberîya ronayoxe ya PKK’yî do senî bêro destgirewtene? Statuyê Îmralîyî do senî bêro temamkerdene? Ganî nê nîqaşî bêrê kerdene û rewşêka maqul, biaqil û wîjdanî bi lez bêro peydakerdene."

'Statu' çi yo?

Sîyasetmedarê DEM Partîye nêwazenê ke statu sey "vîyartişê Ocalanî yê cayo hîra" bêro şîrovekerdene. Goreyê DEM’î, statu o yo ke Ocalan şertanê azadan de rayberîya nê prosesî bikero. Heyetê Îmralîyî ra Pervîn Buldane vatbi: "Mesela cayêko 12 metrekare ra vejîyayîş nîya. Mesela a ya ke Birêz Ocalanî rê yew hawîrdorê xebatêko azad û rehet bêro afernayene. Îhtîyacîya ey bi yew rewşe esta ke akademîsyenan, nuştoxan û komelî reyde bêro têhet û prosesî bido şinasnayene."

Ercnayîşê Ocalanî

Abdullah Ocalan zî bal anceno meselaya statuyî ser. Ocalanî dîyar kerdbi ke tayê kesî heqaret kenê û vatbi: "Tayê kesî wina nîşan danê ke sankî Ocalan bi xo problem o. No bêwîjdanî yo. Derdê mi tenya çareserkerdişê problemî yo. Çîyo ke ez vanê statu, wayîrbîyayîşê şertanê xebate yo. Mesela konfor an zî rehetîya şexsî nîya, derdê mi têkilî ya. Ez vana 'wa ena meselaya statuyî hal bibo, ez komelî rê xîtab bikera û têkilîye rona.' Ez piştgirîyêka bîne nêwazena. Eke ez dereng bikewa, hêzê bînî prosesî xera kenê."

Hîşyarî: Firsendê tarîxîyî do zîyan bibê

Ocalanî qala eşkerayîyanê Bahçelîyî zî kerdbi: "Bahçelîyî cepheyê xo ra zî yew eyarkerdene kerd. Zaneyêne ke Ocalan bêstatu nêeşkeno nê karan bikero. Seba ke ez bi lez mudaxele bikera, ganî no çî bêro kerdene. Ez wazena çapemenîye reyde têkilîye rona. Ganî ez rayberîya çîyanê pîlan bikera."

Ocalanî hîşyarîye dabi: "Dewlete dima ra xeylê serran reyna nîqaşê muxatabîye ardo rojeve, no îradeyêko muhîm o. La, heta ke no bi perspektîfê statuyî nêro destgirewtene, do sey yew taktîkî bimano. Persê Bahçelîyî tarîxî yo. Eke bi raştî yew îradeyê çareserîye esto, rayîrê nê çîyî dîyalog û sîyasetê demokratîkî ra vîyareno. Eke wina nêbo, prosesî agêrenê xo, problem xorîn beno û firsendê tarîxîyî do zîyan bibê."