Zimanê kurdî, parastgeha dayikan û kaniya hebûnê
Dema em behsa nasname û zimanê kurdî dikin, divê em berê xwe bidin mamostayên ebedî yên ku bêyî pênûs û kaxiz, bi dilê xwe yê mezin ev mîras parastine. Ew mamostayên mezin dayikên kurd in. Ew li cihên ku dibistan lê tunebûn, di nav gundên ku lê qedexe herî giran bûn de, li ber bayê ku ji şikeft û keviyên zinarên çiyayên Kurdistanê dihat, bûn parêzvanên sereke yên vî zimanî.
15ê Gulanê roja pîrozbahî û vejîna nasnameya neteweyekê ye ku her sal bi kelecaneke mezin ji aliyê kurdan ve tê pêşwazîkirin. Ev roj hêmaya destpêkirina kovara Hawarê û kedkariya rewşenbîran e, lê belê bîranîna wê keda bêhempa ye ku bi sedsalan di bin banê konan de, li gundên dûr û li ber bîna nanê sêlê hatiye honandin. Dema em behsa nasname û zimanê kurdî dikin, divê em berê xwe bidin mamostayên ebedî yên ku bêyî pênûs û kaxiz, bi dilê xwe yê mezin ev mîras parastine. Ew mamostayên mezin dayikên kurd in. Ew li cihên ku dibistan lê tunebûn, di nav gundên ku lê qedexe herî giran bûn de, li ber bayê ku ji şikeft û keviyên zinarên çiyayên Kurdistanê dihat, bûn parêzvanên sereke yên vî zimanî. Di her kêliyê de, gava wan zarokên xwe di dergûşan de bi hejandin û bi dengê xwe yê herî şêrîn xewa wan dianî, wan bingehên zimanekî kûr û dewlemend diavêtin.
Hêlîn û dergûş ji bo dayika kurd wekî dibistaneke xwezayî bûn. Di wan kêliyên ku zarok bi lorîkên dayika xwe radiket, wê dayikê xezîneya peyvên kurdî, çand û dîroka gelê xwe bi herfên nepenî di mejiyê zarokê xwe de diconî. Lorîk ji bo dayikê amûra perwerdehiya herî bihêz bû; zarok bi nermiya vî zimanî re mezin dibû. Ew zarokên ku bi dengê "Loro Loro" mezin dibûn, nedihatin zanîn ku wan di wê kêliyê de dersa hebûnê didît. Ev perwerdehiya siruştî ya ku ji dilê dayikê diherikî, bû sedem ku zimanê kurdî tevî hemû zext û zoriyên dîrokî, her tim zindî û geş bimîne. Dayikên kurd bi zaravayên xwe yên şêrîn, bi peyvên ku ji kûrahiya dîrokê hatine, mîna çemekî herdemî herikîn û ev ziman gihandin roja me ya îro.
Ew bayê ku ji zinarên çiyayan dihat, dibû şahidê wan axaftin û çîrokên ku dayikan ji zarokên xwe re digotin. Di her çîrokê de, di her metelok û xeberekê de, ruhê kurdewariyê dihate parastin. Zimanê kurdî mîna keleheke ku bi destê dayikan hatiye avakirin e, ku tu carî bi top û tufengan nehate rûxandin. Ev ziman nasnameya me, rûmeta me û hebûna me ya li ser vê axê ye. Dayikên me bi hişmendiyeke kûr zanîbûn ku ger ziman winda bibe, wê xwelî li ser serê neteweyekê de bibare, lewma wan her peyv wekî deryayekê parast û bi zarokên xwe re parve kir. Perwerdehiya ku dayikan dida, hînbûna axaftinê bû, hîskirin û girêdana bi axê re bû.
Zimanê kurdî bi saya wan dayikan gihîşt asteke wisa ku îro li seranserê cîhanê tê naskirin û wekî zimanekî kevnar û dewlemend tê qebûlkirin. Her zaravayekî ku îro em pê diaxivin, ji bo her peyveke ku em bi kar tînin, deyndariya me ji bo wan dayikên ku di serma û germê de, di koçberî û mayînê de dev ji kurdiya xwe bernedan, bêsînor e. 15ê Gulanê roja rûmetdayîna wan herfên nepenî ye ku dayikan di guhê zarokên xwe de pistandin. Zimanê dayikê kaniya jiyanê ye; parastina vî zimanî parastina keda wan dayikên fêrker e. Heya ku lorîkên dayikan li ser rûyê vê dinyayê werin gotin û heya ku ew dengê nerm ji dergûşan bilind bibe, zimanê kurdî dê mîna herikîna avên çiyayan her û her bijî û tu carî neyê ji bîr kirin. Ev roj roja vejînê ye ku keda her dayikekê tê de mîna tîrêjên rojê dibiriqe.
