Newroz ji bo êzidiyan "Roja Nû" ya vejînê ye. Ew bîranîna serdemekê ye ku mirovahî û xweza di nava ahengekê de bûn. Her çend bandorên neteweperestiyê û mijarên siyasî bibin sedem ku em carinan bi guman nêzî hinek navan bibin, lê rastiya ku di pîroziya agir de veşartî ye naguhere.
Yek ji xalên herî girîng ku hiştiye civaka êzidî heta roja îro bi rûmet bimîne, rola dayikan a di parastina zimanê kurmancî de ye. Zimanê me, ji bo me ne tenê amûreke ragihandinê ye, ew mifteya baweriya me ye. Qewl, beyt û duayên Êzîdatiyê bi vî zimanî ne.
Ev pêngava artêşa Iraqê ku ji aliyê çavkaniyên herêmî ve wekî ‘senaryoya 2014an’ tê binavkirin, di rastiyê de xetereyeke mezin a mirovî bi xwe re tîne. Ji bo civakeke ku baweriya xwe bi pergala ewlekariya navendî ya Iraqê winda kiriye, çek ne tenê amûreke şer e, lê garantiya jiyan û rûmetê ye.
Di dîrokê de derbeya herî mezin a di hewldanên rêxistinkirina civaka êzidî hat xistin, komploya navdewletî a li ser Rêber Apo bû ku bi dîlgirtina wî bi encam bûn.
Civaka êzidî ku li Şengalê jiyan dikin, bi guhartinên leşkerî yên li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê re, ketina ser sifreya guran. Ji ber ku êzidî xwedî baweriyek taybet in. Ev êriş herî zêde xeteriyê li ser êzidiyan çê dike, lê ji bo ku êzidî xwe ji nava van tofanên xeternak biparêzin tenê yek rêya wan heye ew jî paratina di lûtkeyên çiyayê Şengalê de ye.
Dema em li wêneyên şervanên jin ên li Rojava dinihêrin, em dibînin ku keziyên wan ne tenê ji bo bedewiyê ne, belê ji bo jiyaneke azad in. Kezî nîşaneya yekîtiyê ye. Çawa ku bi sedan mûyên por dibin yek û dibin keziyekî xurt, jinên kurd jî bi honandina fikrên Rêber Apo û mîrasa jinên berxwedêr, bûn yek hêz.
Di çarçoveya banga Aştî û Civaka Demokratîk de, Rêber Abdullah Ocalan di 18ê adarê de peyameke girîng ji bo civaka êzidî şand.
Di 30ê cotmehê de Tevgera Azadiya Jinên Êzidî (TAJÊ) li Şengalê pêngaveke bi navê ‘Xwe Nekuje, Her Xwe Kuştinek Fermanek’ e ragihand. Ev pêngav wek bersiveke lezgîn hat destpêkirin.