‘Porê delala min sor e’
Der barê porê sor de gelek mesel, mît û bawerî hene.
Der barê porê sor de gelek mesel, mît û bawerî hene.
Peyva ‘zimanê dayikê’ di gelek zimanan de peyveke rûniştî ye. Gelek civak û netewe zimanê di biçûkahiyê de tê fêrkirin, wek zimanê dayikê bi nav dikin.
Ji destpêka sedsala 21’an ve, bûyer û karesatên ku li ser mirovahiyê dibarin, bi têkiliya faktorên femînîstî tên pênasekirin.
Piştî êrîşa nijadperest a li bajarê Almanya Hanauyê piraniyên wan kurd deh kesan jiyana xwe ji dest da.
Ev çend sal in, ji ber ku 8’ê Adarê bi gelek rêxistinên jin ên cur bi cur tê pîrozkirin û her wiha her rêxistin li gor bîr û baweriya xwe tevdigere, hin nîqaş li ser navê vê rojê û naveroka wê jî tên...
Vîrusa koronayê hema bêje ji nişka ve mohra xwe li ser jiyana me hemûyan xist. Êdî ew sibeha em tê de her roj şiyar dibin, ne ew sibeh e. Ne şeva em xwe diavêjin hembêza wê, ne ew şev e.
Peyvên wek ‘îzolasyon’ an jî ‘karantîna’ di bîranînên me yên mirovî de ne peyvên erênî ne. Heta ji bo me kurdan serpêhatiyên me yên bi van peyvan hîn xerabtir û tarîtir in.
Pîvajoyîn protesto û dij-protestoyan, her wiha desthilatdarî û berxwedaniyan di sedsala 21’emîn de bîyî amûrîn dîjîtal nikarin bîn fikirîn. Medya wek hîza 4’emîn mohra xwe li hemû şoreş û...
Di nivîsa xwe ya beriya vê de ez li ser bikaranîna medyaya civakî ya ji hêla rêxistinan ve sekinîbûm. Di vê nivîsê de jî dixwazim balê bikişînim ser heman mijarê. Ji xala duyem berdewam dikim.
Hefteya derbasbuyî dueteke du hunermendên jin di medyaya civakî de bala gelek mirovan kişand. Duet ji du stranên erebî û îspanyolî pêk dihat.

Di dîroka tevger û têkoşînên şoreşger û her weha yên neteweyî de yên paradigmaya xwe di asta destpêkê de li ser bingeha azadiya jinê sazî kirine, ez bawer im ne zêde ne.

Kuştina ciwanê Reş ê bi navê George Floyd û bertekên li dijî vê kuştinê dîroka tevgera hemwelatiyên Reş ên li DYA’yê û têkoşîna wan a ji bo wekhevî û azadiyê ji nû ve xist rojeva mirovahiyê.

Rexneya li ser dîroka nivîsandî ya serdest ku bi giştî dîroka mêran e, ji hêla jinan/femînîstan ve bi îroniya „his(s)tory“ (dîroka wî/nêrza) bi gelek awayan hat teşhîrkirin.

Ev demeke dirêj e, bi taybetî bi derketina çalakvana ekolojîst Greta Thunberg, peyva ‘nifşa nû’ û nîqaşên di vê der barê de bûn mijarên gelek nivîs, gotar û lêkolînan.

Di rojên derbas bûn de, der barê tundî û destdirêjiya zayendî ya di nav lêkolînên kurdî de daxuyaniyeke anonîm hat weşandin.

Gelo we qet nameyên beriya xwekuştinê xwendine? Li gorî lêkolînan ev name demeke kin beriya xwekuştinê tên nivîsandin û derûniya kesa/ê xwekuştî bi awayekî tazî û balkêş didin der.

Ew ê hîn pir tişt bên gotin. Pir li ser bê axaftin. Divê bê gotin jî. Kes bêdeng nemîne.

Xweparastin wek amûra bingehîn a li dijî çanda tecawizê

Firînên (an jî balafirên) mirinê (bi spanyolî: vuelos de la muerte) yek ji rêbaza kuştina bêdaraz e.
Ne marîfeteke ji rêzê ye ku jinek bêyî rûkeniya xwe, sekna xwe ya çeleng û zerafeta xwe ya femînen winda bike, bi stîl û şahab bersiva zilamekî -di pozbilindî û kuşpenetiya xwe de xeniqî - bide.

Ji sala 2008’an vir ve ‘jineolojî’ wek termeke îdeolojîk û teorîk a wek ‘zanista jin û jiyanê’ ku ji hêla Serokê PKK‘ê Abdullah Ocalan ve hat pêşniyarkirin, ket rojeva Tevgera Jinên Azad a Kurdistanê.

Rolên mêran ên di pêvajoyên şer û pevçûnên navxweyî û derveyî de malûm in. Hewceyî ji nû ve kifşkirinê nake. Her roj bi her awayî em bi encamên wan re rûbirû dimînin.
Meha mijdara 2020’an, ji xeynî 25’ê Mijdarê bi çend mijarên balkêş, bi hêvî, ji hev dûr û girêdayî hevdu ket rojeva jinan û jiyanê.
Rexneya herî mezin û bi bandor li teoriya femînîst a rojavayî ji jinên anglo-afrîkî û indo-asyayî hatibû.