Ruhê yekîtiyê ji her demê zêdetir derkete pêş. Hewce ye rêxistin, sazî û dezgehên kurdan, pêşeng û rêvebirên kurdan vê rastiyê li ber çavan bigirin. Rewşa derketî holê, ji bo bipêşxistina yekîtiyeke neteweyî destên wan ji her demê xurtir dike.
Kurdan sekna xwe ya ji bo çareseriyê diyar kir. Amerîka û dewletên rojavayî jî, ji destpêka 2012an ve ji bo li Rojava modela çareseriyê bi pêş nekeve, pêşî DAIŞ bi ser kurdan ve şandin. Piştre Tirkiye xistin dewrê. Efrîn, Serêkaniyê û Girê Spî hatin dagirkirin. Niha jî çete û dewlet bûn yek. Lê kurd di aştî û civaka demokratîk de bi israr in.
Tirkiye bi dewletên Behra Spî re pirsgirêkan dijî. Ji berê ve Tirkiye û Yewnanistan ne li hev in. Kibrisa aliyê Rûm jî ji Tirkiyeyê aciz e. Îsraîl û Tirkiyeyê demek dirêj karên stratejîk bi hev re meşandin lê niha di gelek aliyan de li hev nakin
Krîza aborî, siyasî û civakî li Tirkiyeyê her roj kurtir dibe. Van çend rojên dawî bi zêdebûna buhayê dowîzê pergala aborî ya Tirkiyeyê kete nav qeyraneke mezin.
Yê sosyal demokrat dibêje ez ê Qendîlê hilweşînim. Yê sosyalîst kurdan li gorî xwe dike du beş. Yê faşîst Kurdistanê tune dihesibîne. Şefê mezin li pey qirkirinên nû ye.
Di dîroka kurdan de yek ji şaristaniyên sereke şaristaniya Huriyan e. Çand û zimanê huriyan bi hezar salan li ser qebîle, eşîr û şaristaniyên Kurdistanê bandor kiriye.
Erdnîgariya Mezopotamya ji destpêka dîrokê heya îro her dem bûye navendek di herikandina dîrokê de.
Av çavkaniya jiyanê ye. Zindîbûnê ji avê dest pê kir. Di çêbûna her giyanewerî de av heye. Ser rûyê gerestêrka me ji sedî heştê av e. Ji çar beşan sê beşên mirov av e.
Ev çend roj in du nivîsan bala min kişandin. Yek ji wan nivîsa nivîskara rojnameya Evrensel Hediye Levent bû, ya din jî hevpeyvîna Îrfan Aktan a bi Alper Taş re bû.
Rêbaza çandiniya avî digihije heta serdema neolîtîkê. Mirovan bi kişandina avê çandinî dikirin. Bi taybetî bi pêşketina şaristaniyê ji bo avdana erdan çêkirina pergala qenalên avê zêde bû.
Ez ketim înternetê û min di cihê lêgerînê de ‘cihên dîrokî yên di bin avê de mane’ nivîsand. Bi hezaran encam derketin. Li Tirkiyeyê bi dehan bajar, gund û warên dîrokî di bin ava bendavan de mane.
“Hemû tiştî di payîza 1979’an de li herema navîn a Firata Tirkiyê bi lêkolîna ser rûyê erdê ya arkeologekî ciwan dest pê kir.“ (Klaus Schmîtt)
Demek dirêj e dihat gotin ku dewleta tirk bi beşdarbûna hêzên PDK’ê amadekariya şerekî berfireh li ser heremên parastina medya dike.
Bi şerê dawî yê bi armanca dagirkirina Kurdistanê re gelek mijar zelal dibin û gelek mijar jî dibin sedema pirs û fikaran. Di serê van mijaran de pozîsyona Ingilistanê heye.
Rûsyayê bi tevgera dagirkirina Ukraynayê re bi destê xwe bîra xwe koland. Êdî bixwaze jî nikare bi hêsanî ji vê bîrê derkeve. Pûtîn bi vê hewldana dagirkeriyê xetayên gelek stratejîk kirin.
Ev demeke dirêj e li hemberî Tevgera Azadiyê bi hevkariya PDK û Tirkiyeyê şerekî dijwar tê meşandin. Gelek caran tê gotin ku PDK ji ber rewşa aborî mecbûr e têkiliyên xwe bi Tirkiyeyê re bidomîne.
Krîza siyasî li Rojhilata Navîn her diçe mezin dibe. Wisa xuyaye ev krîz dê demeke dirêj bidome. Piştî şerê di navbera Rûsya û Ukrayna de hêzên hegemonîk ketin nav lêgerînên nû.
Tê gotin ku di serdema Romayê de senatorek di her danişîna senatoyê de mafê axaftinê digire.
19’ê tîrmeha 2022’yan bêguman ji gelek aliyan ve girîng bû. Du tişt derketin pêş. Ya yekemîn civîna li Tehranê bû, ya duyemîn jî daxuyaniya fermandarê HSD’ê Mazlûm Abdî bû û peyamên ji Rojava bûn.
Sernivîs dibe ku ji we re balkêş were. Lê bi rastî jî ez ê rêwîtiya çenteyekî vebêjim.
Serokkomarê dewleta Tirkiyeyê her cara ku bi dewletên Rûsya û Amerîka re hevdîtin dike teqez li rojhilata navîn bûyerên mezin rû didin. Herî zêde jî kurd ji van bûyeran bibandor dibin.
Di gelek bawerî û olan de bûyereke ku dawiya cîhanê vedibêje heye. Di îslamiyetê de wekî roja qiyametê tê binavkirin. Di xiristiyaniyê de jî wekî armagedon tê pênasekirin.
Hewlêr bi navekî din Arbil-Arbela di dîroka kurdan de cihekî girîng digire. Kevnariya dîroka wê digihîje hezar sal berê. Lê weke nav yekem car di çavkaniyên sumeran de derbas dibe.
Di van demên dawî de navê Dosso Dossî di rojevê de pir derbas dibe. Cara ewil min ev nav bi lidarxistina defîleya li ser Pira Dehderî bihîst. Di 11’ê gulanê de li Amedê defîleyeke sosret kete rojevê.